د یاد متضاد کیفیت

ليکنه او تبصره: څېره ګل عابد 

25
د یاد متضاد کیفیت
د اغلې روخانه رحیم وزیر دا غزل د پښتو شاعري یو ډېر نازک او په زړه پورې انځور دی. دلته یې بیت په بیت تشریح او تبصره وړاندې کوم :
​۱. یاد دې داغونه په ځیګر راکوي
د خیال لستوڼي کښې خنجر راکوي
په لومړي بیت کې شاعرې د “یاد” متضاد کیفیت بیان کړی دی. یادونه عموماً د سکون سبب وي، خو دلته یادونه لکه د لستوڼي مار یا خنجر داسې دي چې په ناڅاپي ډول په زړه برید کوي. یعنې کله چې هغه د خپل محبوب په اړه فکر کوي، نو د هغې خیالونه ورته د تسل پر ځای درد او ژور ټپونه ورکوي.
​۲. زما نصیب کښې دغه ورځ چرته ده
چې یار به لپه کښې ګوهر راکوي
دلته شاعره د خپل بخت او نصیب ګیله کوي. “ګوهر” یا ملغلره د پاملرنې، مینې او وفا نښه ده. هغه وایي چې زما په قسمت کې داسې خوښي نشته چې محبوب مې دومره قدر وکړي چې په لپه کې راته د مینې ملغلرې راکړي؛ بلکې دا یو ارمان دی چې لا پوره شوی نه دی.
​۳. چاته چې ډېوې چې ډکووم د شاتو
شیشې د زهرو په هنر راکوي
دا بیت د بې وفایۍ او د نیتونو د توپیر یو عالي انځور دی. شاعره وایي چې زه له نورو سره دومره مینه او اخلاص کوم چې د هغوی د ژوند د رڼا لپاره (ډېوې) د شاتو (خوږوالي او نېکۍ) په تېلو ډکووم، خو په بدل کې هغوی ماته ډېر په هنر او مهارت سره زهر (دوکه او درد) راکوي. یعنې زما نېکي په بدۍ ځوابېږي.
​۴. د فرېبژن اشنا کمال ته ګوره
ګل د وعدې سره ډنډر راکوي
دلته د محبوب په وعدو او د هغو په ظاهري بڼه تبصره شوې ده. “ډنډر” یا ازغنه لښته دلته د هغې وعدې نښه ده چې ظاهراً ښکلې وي (لکه ګل)، خو په اصل کې تشه او بې ګټې وي. شاعره وایي چې اشنا مې په دوکه ورکولو کې دومره کمال لري چې وعده خو د ګل په څېر ښکلې کوي، خو په عمل کې یوازې وچ ډنډر په لاس راکوي.
​۵. رب به روښانه کړي د ژوند لارې
زیري به شپو کښې د سحر راکوي
دا د غزل مقطع یا پای دی چې په کې د ناهیلۍ پر ځای د هیلو او توکل پیغام ورکړل شوی دی. شاعره په دې باور ده چې که څه هم اوس وخت د “شپې” غوندې تیاره او سخت دی، خو الله تعالی به د ژوند لارې رڼا کړي. دا بیت د صبر او استقامت نښه ده چې انسان ته په سختو حالاتو کې د سباوون (سحر) زیری ورکوي.
نو که په ټوله کې ووايو د روخانه رحیم وزیر په دې غزل کې د محرومیت، بې وفایۍ او په پای کې د امید یو ښکلی تسلسل موجود دی. د هغې په کلام کې د کلمو انتخاب (لکه د شاتو ډېوې، ګل او ډنډر) د هغې د شاعرانه هنر ښه استازولي کوي.
         کلام نمونه 
​ياد دې داغونه پۀ ځيګر راکوي
د خيال لستوڼي کښې خنجر راکوي
زما نصيب کښې دغه ورځ چرته ده
چې يار به لپه کښې ګوهر راکوي
چاته چې ډېوې چې ډکووم د شاتو
شيشې د زهرو پۀ هنر راکوي
د فرېبژن اشنا کمال ته ګوره
ګل د وعدې سره ډنډر راکوي
رب به روښانه کړي د ژوند لارې
زيرے به شپو کښې د سحر راکوي
                               پای

 د مينې او عاطفي شاعر

زموږ انګلیسي ویبپاڼه: 

 

د دعوت رسنیز مرکز ملاتړ وکړئ
له موږ سره د مرستې همدا وخت دی. هره مرسته، که لږه وي یا ډیره، زموږ رسنیز کارونه او هڅې پیاوړی کوي، زموږ راتلونکی ساتي او زموږ د لا ښه خدمت زمینه برابروي. د دعوت رسنیز مرکز سره د لږ تر لږه $/10 ډالر یا په ډیرې مرستې کولو ملاتړ وکړئ. دا ستاسو یوازې یوه دقیقه وخت نیسي. او هم کولی شئ هره میاشت له موږ سره منظمه مرسته وکړئ. مننه

د دعوت بانکي پتهDNB Bank AC # 0530 2294668 :
له ناروې بهر د نړیوالو تادیاتو حساب: NO15 0530 2294 668
د ویپس شمېره Vipps: #557320 :

Support Dawat Media Center

If there were ever a time to join us, it is now. Every contribution, however big or small, powers our journalism and sustains our future. Support the Dawat Media Center from as little as $/€10 – it only takes a minute. If you can, please consider supporting us with a regular amount each month. Thank you
DNB Bank AC # 0530 2294668
Account for international payments: NO15 0530 2294 668
Vipps: #557320

Comments are closed.