اغلې کاملې طاهر غزل سیاسي او ټولنیز اوج
د اغلې کامله طاهر دا ښکلی او زړه سواندی غزل د عاطفې، درد او د پښتنې ټولنې د مېرمنو د ترخو واقعیتونو خورا عالي تمثیل کوي. شاعرې په ډير مهارت سره وکولای شول چې شخصي او ټولنیز دردونه په پښتني عاطفه او احساس کې را نغاړلې.
چې د غزل بیت په بیت لنډ تشريح:
۱. لومړی بیت (مطلع):
لکه د نوک، لکه د غاښ، لکه د زړه دردونه
داسې د زغم نه و دا ستا د بیلتانه دردونه
په دې بیت کې شاعره د هجران او جلاوالي درد له هغو ناڅاپي او نه زغمېدونکو طبعي دردونو (د نوک، غاښ او زړه درد) سره تشبیه کوي چې سړی بې وسه کوي. لکه څنګه چې د نوک، غاښ یا زړه درد خورا تیز او ناارامه کوونکی وي او انسان بې خوبه کوي، د جانان جلاوالی تر دې هم زیات لړزوونکی او له حوصلې وتلی دی.
۲. دویم بیت:
خاوند شهید، زوی مسافر او مېنه لوټې، لوټې
د پښتنو مېرمنو ونه لیدل څه دردونه
دا بیت د غزل سیاسي او ټولنیز اوج دی. شاعره دلته د پښتنې مېرمنې له ترخې مګر واقعي اډانې خبرې کوي. هغه پښتنه مور او مېرمن انځوروي چې په جګړو او ورانیو کې یې هره زغمونکې ناورین تجربه کړی: میړه یې شهید شوی، زوی ترې په پردېسۍ کې ورک دی او کور او کلي یې وران او ویجاړ شوي دي. بیت د افغان/پښتنې مېرمنې د تاريخي مظلومیت او هم مهاله د هغې د غښتلي زغم انځور د نندارې وړ ګرځوي.
۳. درېیم بیت:
پرون یې نوم چا راته ډېره موده پس واخیسته
بېګا مې زړه کې تر سهاره تله را تله دردونه
دلته نوستالژي او له خاطرو ډک طوفان تمثیل شوی دی. ډېر وخت وروسته کله چې چا د هغې د محبوب نوم یاد کړی، د هغې په ویده حافظه او په وجود کې یې پخوانۍ ټولې لمبې او خاطري بېرته راژوندۍ کړې دي. پایله دا شوه چې ټوله شپه د هغې په زړه کې پخواني دردونه راژوندي شول او د زړه ماتېدو تجدید وشو.
۴. څلورم بیت:
پس له سلامه مې بس دومره ورته ووایئ چې
ژوندۍ یم مړه نه یم خو ومې ګالل ښه دردونه
دا بيت د صبر، مقاومت او ګيلې سمبول دی. شاعره خپل غایب محبوب ته د خپلو سختو زغملیو شریکولو لپاره پیغام لېږي. هغه وايي چې ظاهراً ساه اخلم او ژوندۍ یم، خو دا زښت زیات سخت پړاو و. پیغام دا دی چې که څه هم بیلتون انسان بې صده کوي، خو هغې د ژوند سختیو ته شاه ونه کړه او د زغم پور یې پر ځای کړ.
۵. پنځم بیت (مقطع):
په تګ یې داسې نا څاپي پر ځمکه پرېوتم چې
ته وا کاملي په نڅا شول را کې مړه دردونه
په مقطع کې شاعره کامله طاهر د هجران د شېبې د ناڅاپي صدمې انځور کشوي. د محبوب د ناڅاپي تک لیدلو بې اختیاره بې هوښه کړې او راپرزولې ده. نو شاعرانه تخیل دا دی چې کله هغه پریوتله، نو زاړه او خاموشه (مړه) دردونه يې بېرته په حرکت او جذبه راغلل، ته به وایې په رګونو کې یې له نوي درد څخه نڅا پیل کړه.
که په ټوله کې د غزل لنډه توګه ووايو نو دا غزل د بڼې او جوړښت له مخې ډېر ساده او روانه ژبه لري، خو د مانا او عاطفې له پلوه خورا بډای دی. دلته شاعره د فردي درد (عشق او جلاوالي) او جمعي درد (د جنګ او بې کورۍ ناورین) ترمنځ خورا په ښکلی پیوند رامنځته کړی دی.
د کلام نمونه
لکه د نوک، لکه د غاښ، لکه د زړه دردونه
داسې د زغم نه و دا ستا د بیلتانه دردونه
خاوند شهید، زوی مسافر او مېنه لوټې، لوټې
د پښتنو مېرمنو ونه لیدل څه دردونه
پرون یې نوم چا راته ډېره موده پس واخیسته
بېګا مې زړه ڪې تر سهاره تله را تله دردونه
پس له سلامه مې بس دومره ورته ووایئ چې
ژوندۍ یم مړه نه یم خو ومې ګالل ښه دردونه
په تګ یې داسې نا څاپي پر ځمکه پرېوتم چې
ته وا ڪاملې په نڅا شول را کې مړه دردونه
1405/2/3 ھ ش
زريون او سپېده
زموږ انګلیسي ویبپاڼه:
![]()
د دعوت رسنیز مرکز ملاتړ وکړئ
له موږ سره د مرستې همدا وخت دی. هره مرسته، که لږه وي یا ډیره، زموږ رسنیز کارونه او هڅې پیاوړی کوي، زموږ راتلونکی ساتي او زموږ د لا ښه خدمت زمینه برابروي. د دعوت رسنیز مرکز سره د لږ تر لږه $/10 ډالر یا په ډیرې مرستې کولو ملاتړ وکړئ. دا ستاسو یوازې یوه دقیقه وخت نیسي. او هم کولی شئ هره میاشت له موږ سره منظمه مرسته وکړئ. مننه
د دعوت بانکي پتهDNB Bank AC # 0530 2294668 :
له ناروې بهر د نړیوالو تادیاتو حساب: NO15 0530 2294 668
د ویپس شمېره Vipps: #557320 :
Support Dawat Media Center
If there were ever a time to join us, it is now. Every contribution, however big or small, powers our journalism and sustains our future. Support the Dawat Media Center from as little as $/€10 – it only takes a minute. If you can, please consider supporting us with a regular amount each month. Thank you
DNB Bank AC # 0530 2294668
Account for international payments: NO15 0530 2294 668
Vipps: #557320
