ذبیح الله شفق

د شاه محمود هوتک پر سر د تاج ايښووني مراسم ایران، فرخ آباد ۱۷۲۲م، د اکټوبر ۲۳ مه: د ۱۷۲۲م په اکټوبر کي د اصفهان تر نهه میاشتنۍ سختي محاصرې وروسته د صفوي رژیم وروستي لټ، او کهاله پاچا صفوي شاه حسین بلاخره د افغانانو لخوا د کرمان، یزد او…

د اصفهان فاتح پر اصفهان د شاه محمود هوتک پر لښکر کښۍ، د رېدي، زینب او زلیخا پر سوزناکه او تودې میني. او دغه راز د اتله سمي میلادي پېړۍ د هغه وخت پر کندهار او پر پخواني فارس یا اوسني ایران د افغانانو لخوا پر حملو؛ او ځینو نورو پېښو ممترکز او…

تاریخ چي د تېرو پېښو تحلیلي او واقعي بیان دی پخپل ځان کي ظاهر او باطن دواړه لري. د تاریخ ظاهر تر ډېره له افسانوي روایاتو، کیسو او داستاني کشمکشونو څخه خالي نه برېښي او ښایي مینوال یې هم په دغه برخه کي تر ډېره افغانان وي. بلي خواته د دې لوی…

له هغه را وروسته چي د پښتو د بډایني او غني کېدني په پار د څو رضاکارانه ځوانانو په مټ د موزیلا په نوم یوه انټرنیټي هڅه را پیل، او تر دې مهاله یې له ځان سره ګڼي مثبتي پایلي و درلودې او لا به یې هم ولري چي کولای سو د ځینو یې په لنډه توګه…

څو ورځې دمخه په پوهنتون کي یوه استاد چي اصلاً ئې د هیواد معاصر تاریخ تدریسوئ د خپلو خبرو په ترڅ کي وویل چي امان الله خان یو وخت یوه ښځه په شنه چادري کي ولیده. نو سم دلاسه ئې و دروله. او چادري ئې ځیني کش کړه. او ښځې ته ئې وویل چي نور حجاب…

” ګناهکار هغه څوک نه دی چي ګناه کوي؛ بلکې هغه څوک ګناهکار دی چي د تور تم لامل ګرځي. “ بېوزلان د فرانسې د مشهور لیکوال ویکټور هوګو ( ۱۸۰۲ – ۱۸۸۵ ) یو نړیوال کلاسیک شهکار ناول دئ چي پخپل آدبي رنګ او روانو پېښو ئې د نړۍ په مختلفو سیمو کي…

د یوې ځوانې نجلۍ خاطرې اثرد یهود ټبري ان فرنک د خاطرو هغه ټولګه ده چي د دوهمې تودې نړیوالې جګړې پر مهال هغه وخت لیکل سوی چي د کتاب لیکواله  (ان فرنک) او کورنۍ ئې د نازیانو د بېري څخه په یوه پټنځای کي میشت وو. دا اثر آغلې صفیې وردګ پښتو ته…

پښتو چي د زړو آریایي ژبو له توکم او جملې څخه شمېرل کېږي. څه دپاسه اتیا میلیونه وګړي ورباندي ویل، اورېدل او لیکل کوي. د دې خوږې ژبي د بډایني لپاره په تېرو او بیا را وروستو وختو کي ګڼ شمېر پښتنو په آدبي، فرهنګي او تحقیقي برخه کي چوپړونه…

ننداره د ځوان لیکوال قدرت رضوان  د لنډو کیسو تازه چاپ سوی اثر دئ، چي په کندهار کي صداقت خپرندویه ټولني چاپ او تر لوستونکو رسولی. په ۱۰۴ مخونو کي را ټول دا اثر ټول ټال څلروېشت بېلا بېلې کیسې او ښه هیجاني اړخ لري. د کتاب نوم " ننداره " تر…

ارتر شوپنهاور ( ۱۷۸۸ -  ۱۸۶۰ ) پخپله یوه مقاله کي چي اصلاً د کتابونو د نه لوستلو په باب ده لیکي: " کتابونه زهر دي ." د شوپنهاور دغه خبره په اویلو کي ماته هم ډېره جالبه او پارونکې وه. مګر دی تر یو حده نه بلکي تر ډېره حد صحي دئ. شوپنهاور…