آیا میدانستید که قهرمان ملی و بنیانگذار معارف تاجیکستان یک پشتون بود؟
نثار محمد یوسفزی از چهرههای کمتر شناختهشده اما اثرگذار تاریخ معاصر منطقه بهشمار میرود؛ شخصیتی که در عرصه سیاست، معارف و فرهنگ نقش مهمی ایفا کرد.
نثار محمد یوسفزی پس از اشتراک در جنگ سوم افغان ـ انگلیس و فرار از تعقیب نیروهای بریتانیا، به تاشکند رفت. او در آنجا فعالیت خود را در حلقههای سیاسی و فرهنگی اتحاد شوروی آغاز کرد و بهتدریج به یکی از چهرههای مهم معارف و نهادهای فرهنگی تاجیکستان تبدیل شد.
وی بهعنوان نخستین کمیسر آموزش و پرورش تاجیکستان تعیین شد و در شکلگیری هویت تاجیکی، زبان و نظام آموزشی آن کشور نقش مهمی داشت. گفته میشود که نثار محمد به زبانهای پشتو، فارسی و روسی تسلط کامل داشت و حتی در دانشگاه مسکو زبان پشتو تدریس میکرد.
تاریخنگاران باور دارند که او برای بیداری فرهنگی آسیای میانه تلاشهای گستردهای انجام داد و در بخش آموزش جوانان، رشد فرهنگ چاپی و توسعه ادبیات تاجیکی سهم چشمگیری داشت.
اما در جریان تصفیههای خونین ستالین در سال ۱۹۳۷، نثار محمد یوسفزی بازداشت و سپس کشته شد.
رېیس جمهور تاجکستان در حال ادای احترام به خاک جسد نثار محمد یوسفزی
با وجود این، نام و یاد او هنوز در تاجیکستان زنده است. حکومت تاجیکستان و نهادهای فرهنگی آن کشور درباره خدمات او پژوهشهایی انجام داده، کتابها و مقالاتی منتشر کردهاند و در محافل علمی و تاریخی از او تجلیل میشود. شماری از تاریخپژوهان تاجیک، او را از بنیانگذاران معارف نوین و بیداری فرهنگی تاجیکستان میدانند.
همچنین، براساس گزارشها، حکومت تاجیکستان اخیراً خاک قبر او را از مسکو به دوشنبه انتقال داده و در مراسم رسمی ویژهای از او بزرگداشت کرده است. گفته میشود که در این مراسم، امام علی رحمان رئیسجمهور تاجیکستان نیز حضور داشته است.
امروز نیز از نثار محمد یوسفزی در تاجیکستان بهعنوان شخصیتی یاد میشود که بخش بزرگی از زندگی خود را وقف آموزش، فرهنگ و بیداری مردم کرده بود.
د دعوت رسنیز مرکز ملاتړ وکړئ
له موږ سره د مرستې همدا وخت دی. هره مرسته، که لږه وي یا ډیره، زموږ رسنیز کارونه او هڅې پیاوړی کوي، زموږ راتلونکی ساتي او زموږ د لا ښه خدمت زمینه برابروي. د دعوت رسنیز مرکز سره د لږ تر لږه $/10 ډالر یا په ډیرې مرستې کولو ملاتړ وکړئ. دا ستاسو یوازې یوه دقیقه وخت نیسي. او هم کولی شئ هره میاشت له موږ سره منظمه مرسته وکړئ. مننه
د دعوت بانکي پتهDNB Bank AC # 0530 2294668 :
له ناروې بهر د نړیوالو تادیاتو حساب: NO15 0530 2294 668
د ویپس شمېره Vipps: #557320 :
Support Dawat Media Center
If there were ever a time to join us, it is now. Every contribution, however big or small, powers our journalism and sustains our future. Support the Dawat Media Center from as little as $/€10 – it only takes a minute. If you can, please consider supporting us with a regular amount each month. Thank you
DNB Bank AC # 0530 2294668 Account for international payments: NO15 0530 2294 668 Vipps: #557320
Comments are closed.